Franchiseovereenkomst mag worden ontbonden

Het loopt niet altijd lekker tussen franchisegevers en franchisenemers. In de keukenbranche liep het tussen hen helemaal mis, en werd de franchiseovereenkomst ontbonden.

Op grond van een franchiseovereenkomst exploiteert een Nederlands bedrijf een keukenwinkel. Het maakt daarbij gebruik van de franchiseformule van een keukengroothandel op Curaçao. Die levert aan de winkel allerlei keukenapparatuur. Op een gegeven moment bedraagt de betalingsachterstand € 190.000. Betaald wordt er niet, er wordt wel doorgeleverd. Anderhalf jaar later moet de keukenwinkel al ruim acht ton aan de groothandel betalen. Die krijgt geen inzicht in de administratie van de keukenwinkel, zoals afgesproken in de franchiseovereenkomst. De groothandel is er klaar mee en wil de franchiseovereenkomst ontbinden.

Betalingsachterstand

De rechtbank Amsterdam stelt vast dat de betalingsachterstand correct is berekend, zodat de keukenwinkel het bedrag alsnog moet betalen. Ook de bestuurder in privé is daarvoor aansprakelijk, omdat hij daarvoor heeft meegetekend.

Schadevergoeding

Deze bestuurder eist wel een schadevergoeding van € 42.368 van de groothandel. Die is met de leveringen van materialen gestopt, zodat de keukenwinkel de door klanten bestelde keukens niet tijdig kon leveren. De winkel heeft toen extra kosten moeten maken voor noodkeukens. Ook heeft de winkel omzet gederfd. De rechter veegt die vordering van tafel. Doordat de winkel zelf facturen niet betaalde, was de groothandel ook gerechtigd zijn verplichtingen op te schorten en hij hoeft dan geen schadevergoeding te betalen.

Ontbinding

Mag de groothandel ook de franchiseovereenkomst ontbinden? Het blijkt dat de keukenwinkel op meerdere terreinen is tekortgeschoten. Facturen zijn niet betaald, de administratie werd niet bijgehouden en overgelegd aan de franchisegever, de keukenwinkel hield de naam van de groothandel niet hoog. Volgens de rechtbank rechtvaardigt alleen al de hoogte van de niet betaalde facturen de ontbinding. Verder had de groothandel als feitelijk financier van de keukenwinkel ook inzicht nodig in de financiële status ervan, maar hij kreeg die nooit. Tot slot heeft de groothandel belang bij ontbinding, omdat zijn goede naam in het geding is als onjuiste belastingaangiften worden ingediend, zoals de keukenwinkel heeft gedaan. De winkel wil dat de overeenkomst doorloopt, zodat betalingsachterstanden kunnen worden ingelopen. Maar in de afgelopen maanden is die achterstand alleen maar verder opgelopen. Dan heeft voortzetting weinig zin.

Dwangsom

Nu de franchiseovereenkomst wordt ontbonden, moet ook het postcontractueel non-concurrentiebeding worden nagekomen. De franchisenemer heeft toegang gekregen tot het verkoopsysteem van de groothandel en kennisgenomen van zijn verkooptechnieken en marketingstrategieën. De winkelier moet alle informatie aan de franchisegever retourneren en het gebruik van het franchisepakket, de knowhow, de merken en de formule staken. Doet de bestuurder dit niet, dan moet hij een forse dwangsom betalen.

ECLI:NL:RBAMS:2023:3548