Werkneemster, een kantinemedewerkster van een supermarkt, neemt een pak Optimel drinkyoghurt mee (dat over de datum is) en een bakje zalmsalade en wordt daarvoor na een dienstverband van 12 jaar op staande voet ontslagen. De kantonrechter laat dit ontslag in stand.

De feiten

Werkneemster is in 2005 bij DRP, de personeelsvennootschap van de Detailresult Groep N.V., waartoe onder meer Dirk van den Broek en de Deka-markt behoren, in dienst getreden als medewerkster kantine. Op het dienstverband zijn het bedrijfsreglement van DRP en de CAO VGL van toepassing. In het bedrijfsreglement is opgenomen dat het niet is toegestaan om (onbetaalde) producten en/of afgeschreven producten mee naar huis te nemen. Dat geldt voor alle producten, ook voor producten met weinig waarde of bedorven producten. Bij elke vorm van diefstal, ook bij het meenemen van producten met geen of weinig waarde of bedorven producten, volgt volgens het bedrijfsreglement ontslag op staande voet.

In een brief van 26 augustus 2015 heeft werkneemster een schriftelijke waarschuwing gekregen. De brief besluit:
“Zoals reeds meerdere keren aan jou kenbaar gemaakt zullen wij, indien je nogmaals onze bedrijfsregels of huisregels overtreedt, passende maatregelen nemen waarbij wij, afhankelijk van de ernst van het incident, een beëindiging van het dienstverband niet uitsluiten. Wij hopen dan ook dat de ernst van de situatie je hiermee meer dan helder is.”

Van 2 tot 24 juni 2016 heeft DRP werkneemster geschorst. In een brief van 24 juni 2016 heeft DRP werkneemster nogmaals een schriftelijke waarschuwing gegeven. In de brief staat – onder meer – te lezen:
“Op 2 juni jl hebben wij geconstateerd dat jij kaaskruimels van kaasbroodjes die worden verkocht in de kantine opspaart en vervolgens mee naar huis neemt om deze thuis te nuttigen voor eigen gebruik. Je dient dit schrijven te beschouwen als een allerlaatste officiële waarschuwing. Bij een volgende keer dat je onze huisregels en/of het bedrijfsreglement overtreedt, van welke aard ook, zullen wij direct en onherroepelijk overgaan tot beëindiging van jouw dienstverband.”

Op 6 oktober 2016 is bij DRP een zogenoemde exit-controle gehouden. Bij deze controle worden alle personeelsleden – steekproefsgewijs – bij het verlaten van het pand/terrein door een extern bureau gecontroleerd. Ook werkneemster wordt gecontroleerd. Bij de controle werd in de tas van werkneemster een pak Optimel (tenminste houdbaar tot 6 oktober 2016) en een bakje met zalmsalade aangetroffen. Volgens werkneemster had zij het pak Optimel had meegenomen omdat het over de datum was (de houdbaarheidsdatum was verstreken) en zou worden weggegooid. De zalmsalade had zij van de barbecue voor het personeel van de afgelopen zondag, en die zou ook de volgende dag zijn houdbaarheid verliezen. DRP heeft werkneemster desondanks op 7 oktober 2016 op staande voet ontslagen.

Werkneemster verzoekt primair vernietiging van het ontslag en subsidiair toekenning van een transitievergoeding, een vergoeding wegens onregelmatige opzegging, een billijke vergoeding en veroordeling van DRP tot verwijdering van werkneemster uit de interne en externe waarschuwingsregisters. DRP verzoekt, voor het geval het verzoek tot vernietiging van het ontslag wordt toegewezen, ontbinding van de arbeidsovereenkomst, primair op de e-grond (verwijtbaar handelen of nalaten) en subsidiair op de g-grond (een verstoorde arbeidsverhouding).

Oordeel kantonrechter Amsterdam

Naar het oordeel van de kantonrechter is de onmiddellijke beëindiging van de dienstbetrekking door DRP in de gegeven omstandigheden gerechtvaardigd geweest. Tussen partijen staat vast dat werkneemster in oktober 2016 een aantal goederen heeft meegenomen, zonder van plan te zijn deze te betalen. Evenmin is in geschil dat werkneemster ervan op de hoogte was dat het meenemen van goederen – ook goederen die anders zouden worden weggegooid – door DRP als diefstal wordt aangemerkt en dat bij diefstal ontslag op staande voet volgt. Dit is expliciet zo opgenomen in het bedrijfsreglement. Werkneemster is er in juni 2016 nog op gewezen dat zij het bedrijfsreglement diende na te leven. DRP heeft onweersproken gesteld dat zij als detailhandelorganisatie met een sterk verhoogd diefstalrisico te maken heeft en dientengevolge, mede ter voorkoming van precedenten, genoodzaakt is met strikte procedureregels te werken. De persoonlijke omstandigheden van werkneemster leiden niet tot een ander oordeel. Enerzijds heeft werkneemster onvoldoende onderbouwd dat zij geen inkomen of uitkering kan verwerven en anderzijds wegen de belangen van DRP bij het voorkomen van iedere vorm van diefstal door haar eigen personeel zwaarder. Dat de drinkyoghurt ‘over de datum’ was en de zalmsalade eerder ter consumptie (ter plekke) aan het personeel beschikbaar was gesteld, maakt dat niet anders. Ook die goederen worden in het bedrijfsreglement overduidelijk genoemd en daarvoor valt begrip op te brengen.

Noot: Hoewel theoretisch en dogmatisch juist – werkneemster was tot tweemaal toe gewaarschuwd en het “zero tolerance beleid” was door werkgever duidelijk gecommuniceerd – kan men van mening verschillen of het meenemen van een pak oude drinkyoghurt en een bakje zalmsalade, na het eerdere opsparen van kaaskruimels van kaasbroodjes voor eigen gebruik, zo ernstig verwijtbaar is dat dit voor werkgever na een dienstverband van 12 jaar de druppel mag vormen die de spreekwoordelijke emmer doet overlopen. Persoonlijk vind ik een ontslag op staande voet in dit concrete geval toch een beetje teveel van het (voor werkgever) goede en had ik het “chiquer” gevonden het ontslag te baseren op de e-grond (“gewoon” verwijtbaar handelen van werkneemster). In dat geval had werkneemster als pleister op de wonde tenminste nog recht gehad op de transitievergoeding van artikel 7:673 BW.