One tier board

Op 1 januari 2013 is de Wet Bestuur en Toezicht in werking getreden. Daarmee is een wettelijke grondslag gecreëerd voor het zogenaamde monistische bestuursmodel, oftewel de “one tier board”. Indien een vennootschap in haar statuten voor dit bestuursmodel heeft gekozen, dan heeft de vennootschap geen raad van commissarissen. De toezichthouders hebben dan als “niet-uitvoerende bestuurders” zitting in het bestuur, zulks naast de uitvoerende bestuurders.

Gevolgen

Dat heeft wel juridische gevolgen. De niet-uitvoerende bestuurder (voorheen commissaris) is namelijk gewoon bestuurder en heeft uit dien hoofde (gedeeltelijk) dezelfde rechten en plichten als een uitvoerende bestuurder en loopt daardoor ook hetzelfde aansprakelijkheidsrisico: • hij is bevoegd de vennootschap te vertegenwoordigen;

• hij is aansprakelijk voor de jaarrekening en het jaarverslag;
• in geval van kennelijk onbehoorlijk bestuur is hij aansprakelijk voor het tekort in het faillissement;
• de niet-uitvoerende bestuurder neemt deel aan de beraadslaging en besluitvorming binnen het bestuur en draagt daarvoor dus ook de verantwoordelijkheid;
• hij is aansprakelijk voor de algemene gang van zaken zoals strategie en risicobeheer.

Daar staat tegenover dat de niet-uitvoerende bestuurder als enige bevoegd blijft tot:

• het houden van toezicht;
• het voorzitten van het bestuur;
• het doen van voordrachten voor de benoeming van een bestuurder;
• het doen van voordrachten voor de bezoldiging van uitvoerende bestuurders.

Taakverdeling

Voorts creëert de wet de mogelijkheid dat de statuten bepalen dat er een taakverdeling binnen het bestuur zal gelden. Een of meer bestuurders kunnen dan rechtsgeldig besluiten over zaken die tot zijn/hun taak behoren. Bepaalde bestuursbesluiten worden dan aan een deel van het bestuur gedelegeerd. Deze delegatie moet wel schriftelijk zijn vastgelegd.

Van belang is dat besluiten van zo’n “deelbestuur” wel gelden als besluiten van het voltallige bestuur. Dat betekent dat de individuele bestuurders die niet bij de besluitvorming betrokken waren, daarvoor toch bestuursverantwoordelijk dragen. Echter, indien sprake is van onbehoorlijk bestuur kan een dergelijke taakverdeling wel een disculpatiemogelijkheid (vrijpleiten) bieden voor een individuele bestuurder aan wie de taak niet was toebedeeld. Indien deze bestuurder namelijk kan aantonen dat hem overigens geen ernstig verwijt kan worden gemaakt en dat hij niet nalatig is geweest in het treffen van maatregelen om de gevolgen van het onbehoorlijk bestuur af te wenden, dan is hij niet aansprakelijk voor de gevolgen van het besluit.

Tegenstrijdig belang

In de nieuwe wet is ook de regeling voor het tegenstrijdig belang bestuurder-vennootschap gewijzigd. De oude regeling kende een “vertegenwoordigingsregeling”, die er in de praktijk vaak op neerkwam dat een bestuurder toch bevoegd was namens de vennootschap een rechtshandeling aan te gaan, ook al had hij een persoonlijk belang bij de betreffende handeling. In de nieuwe wet is deze regeling vervangen door een “besluitvormingsregeling”: een bestuurder met een tegenstrijdig belang dient zich voortaan te onthouden van medewerking aan de totstandkoming van een bestuursbesluit. Dat geldt zowel voor deelname aan de besluitvorming als voor de voorbereiding daarvan. Indien een bestuurder hiermee in strijd handelt kan hij aansprakelijk worden gesteld wegens onbehoorlijke taakvervulling.

Laat u tijdig adviseren

Het bovenstaande betreft een greep uit een aantal wijzigingen van groot en klein formaat. Laat u zich tijdig adviseren over mogelijke gevolgen in uw eigen onderneming!